Table of Contents
الهمزية النبوية من الشوقيات لأحمد شوقي
قصيدة في مدح النبي محمد صلى الله عليه وسلم مع حواشي تفسيرية
تُعدّ قصيدة الهمزية النبوية من أبرز أعمال أحمد شوقي في الشوقيات، حيث يمدح النبي محمد صلى الله عليه وسلم بأسلوب شعري راقٍ. تحتوي القصيدة على 48 بيتًا مع حواشي تفسيرية للمفردات والمعاني. تعرف على المزيد عن أحمد شوقي.
إظهار
إرشادات للقراءة
التنقل بين الأبيات والحواشي:
1. [1] رابط الحاشية (باللون الأحمر الداكن): انقر على الرقم بجانب البيت (مثل [1]) لفتح نافذة منبثقة تحتوي على تفسير المفردات والمعاني.
2. [1]↴ رابط التنقل (باللون الأزرق): انقر على الرقم مع السهم (مثل [1]↴) للانتقال مباشرة إلى الحاشية في قسم “الحواشي التفسيرية” أسفل الجدول. سيظهر البيت المرتبط بنقطة حمراء وامضة لمدة 6 ثوانٍ.
3. ⤴[1] رابط العودة (باللون الأحمر الداكن): في قسم الحواشي، انقر على الرقم مع السهم التصاعدي (مثل ⤴[1]) للعودة إلى البيت في جدول القصيدة، مع ظهور نقطة حمراء وامضة لمدة 6 ثوانٍ.
استخدام النافذة المنبثقة:
عند النقر على رابط الحاشية [1]، تظهر نافذة تحتوي على:
- تفسير المفردات (مثل: “الهدى: الرسول محمد صلى الله عليه وسلم”).
- شرح البيت مع صور فنية إن وجدت.
- زر “نسخ” لنسخ محتوى الحاشية.
- زر “×” أو النقر خارج النافذة لإغلاقها.
اضغط مفتاح Escape لإغلاق النافذة بسرعة
إظهار وإخفاء الحواشي التفسيرية:
لعرض أو إخفاء قسم “الحواشي التفسيرية” أسفل القصيدة:
- انقر على زر “إظهار الحواشي” لعرض القسم الذي يحتوي على جميع التفسيرات التفصيلية للأبيات.
- عند عرض القسم، يتم التمرير تلقائيًا إليه بسلاسة لتسهيل الوصول.
- انقر على زر “إخفاء الحواشي” لإخفاء القسم، مما يقلل من الازدحام البصري في الصفحة.
- رابط العودة (أحمر داكن): في الحواشي، انقر على الرقم مع السهم (⤴[1]) للعودة إلى البيت في جدول القصيدة، مع نقطة حمراء وامضة لـ 6 ثوانٍ.
| الباب الأول: لقد استهل الشاعر الحديث عن مولد الرسول (ص) في الباب الأول ببيت رائع، ضمن واحد وعشرين بيتًا من القصيدة | ||
| ١. | وُلِـدَ الـهُـدى فَـالكائِناتُ ضِياءُ | وَفَـمُ الـزَمـانِ تَـبَـسُّـمٌ وَثَناءُ[1][1] |
| ٢. | الـروحُ وَالـمَـلَأُ الـمَلائِكُ حَولَهُ | لِـلـديـنِ وَالـدُنـيـا بِهِ بُشَراءُ[2][2] |
| ٣. | وَالـعَـرشُ يَزهو وَالحَظيرَةُ تَزدَهي | وَالـمُـنـتَـهى وَالسِدرَةُ العَصماءُ[3][3] |
| ٤. | وَحَـديـقَـةُ الفُرقانِ ضاحِكَةُ الرُبا | بِـالـتُـرجُـمـانِ شَـذِيَّةٌ غَنّاءُ[4][4] |
الحواشي التفسيرية
المفردات والمعاني:
الشرح: يشير الشاعر لميلاد سيد الخلق محمد صلى الله عليه وسلم، حيث انتشر الضوء في كل الكائنات وكان الزمان سعيداً باستقبال هذا الميلاد والتاريخ الذي حفر بذاكرة الزمن.
المفردات والمعاني:
الشرح: ولد المصطفى عليه الصلاة والسلام، فالملائكة تحتفي به، وفي مقدمتهم جبريل عليه السلام، وقد كان ميلاد الرسول الكريم يحمل البشرى والسعادة للدنيا بأسرها بهذا الدين الذي أتى به.
المفردات والمعاني:
الشرح: يفتخر عرش الرحمن بميلاد الرسول محمد عليه السلام، وكذلك جنة الخلد بما سيأتي إليها من المؤمنين المهتدين على يديه عليه السلام.
الصورة الفنية: صوّر العرش والجنة والسدرة بأشخاص يحتفلون بمولد النبي عليه السلام.
المفردات والمعاني:
function showFootnote(footnoteNumber) { const footnoteData = document.getElementById(`footnote-${footnoteNumber}`); if (footnoteData) { const footnoteClone = footnoteData.cloneNode(true); const backLink = footnoteClone.querySelector('.footnote-link-back'); if (backLink) backLink.remove(); popupContent.innerHTML = footnoteClone.innerHTML; footnotePopup.setAttribute('data-footnote-number', footnoteNumber); footnoteNumberSpan.textContent = `(${footnoteNumber})`; footnotePopup.classList.add('active'); overlay.classList.add('active'); footnotePopup.focus(); copyButton.innerText = 'نسخ'; } }
function navigateToFootnote(footnoteNumber) { const footnoteData = document.getElementById(`footnote-${footnoteNumber}`); if (footnoteData) { footnoteSection.classList.remove('collapsed'); toggleFootnotes.textContent = 'إخفاء الحواشي'; const footnoteRect = footnoteData.getBoundingClientRect(); const scrollTop = window.pageYOffset || document.documentElement.scrollTop; const footnoteTop = footnoteRect.top + scrollTop; window.scrollTo({ top: footnoteTop - 25, behavior: 'smooth' }); footnoteData.classList.add('highlight'); setTimeout(() => { footnoteData.classList.remove('highlight'); }, 6000); } }
function closeFootnote() { footnotePopup.classList.remove('active'); overlay.classList.remove('active'); footnotePopup.setAttribute('data-footnote-number', ''); popupContent.innerHTML = ''; footnoteNumberSpan.textContent = ''; copyButton.innerText = 'نسخ'; }
function addRedDotToPoemLine(poemLine) { const navSupElement = poemLine.querySelector('sup a.footnote-nav-link').parentElement; if (navSupElement) { const existingDot = navSupElement.querySelector('.red-dot'); if (existingDot) existingDot.remove(); const redDot = document.createElement('span'); redDot.className = 'red-dot'; navSupElement.appendChild(redDot); setTimeout(() => { redDot.remove(); }, 6000); } }
footnotePopupLinks.forEach(link => { link.addEventListener('click', e => { e.preventDefault(); const footnoteNumber = link.getAttribute('data-footnote'); showFootnote(footnoteNumber); }); });
footnoteNavLinks.forEach(link => { link.addEventListener('click', e => { e.preventDefault(); const footnoteNumber = link.getAttribute('href').substring(10); navigateToFootnote(footnoteNumber); }); });
const footnoteBackLinks = document.querySelectorAll('.footnote-link-back'); footnoteBackLinks.forEach(link => { link.addEventListener('click', e => { e.preventDefault(); const poemLineId = link.getAttribute('href').substring(1); const poemLine = document.getElementById(poemLineId); if (poemLine) { poemLine.scrollIntoView({ behavior: 'smooth', block: 'start' }); addRedDotToPoemLine(poemLine); } closeFootnote(); }); });
toggleFootnotes.addEventListener('click', () => { footnoteSection.classList.toggle('collapsed'); toggleFootnotes.textContent = footnoteSection.classList.contains('collapsed') ? 'إظهار الحواشي' : 'إخفاء الحواشي'; if (!footnoteSection.classList.contains('collapsed')) { footnoteSection.scrollIntoView({ behavior: 'smooth', block: 'start' }); } });
closePopup.addEventListener('click', closeFootnote); overlay.addEventListener('click', closeFootnote);
copyButton.addEventListener('click', () => { const textToCopy = popupContent.textContent; navigator.clipboard.writeText(textToCopy).then(() => { copyButton.innerText = 'تم النسخ'; setTimeout(() => copyButton.innerText = 'نسخ', 2000); }).catch(err => { console.error('فشل في نسخ النص: ', err); alert('فشل في نسخ النص، حاول مرة أخرى!'); }); });
document.addEventListener('keydown', e => { if (e.key === 'Escape' && footnotePopup.classList.contains('active')) { closeFootnote(); } });
footnotePopup.addEventListener('keydown', e => { if (e.key === 'Enter' && document.activeElement === footnotePopup) { closeFootnote(); } });
function toggleGuidelines() { const content = document.getElementById('guidelinesContent'); const icon = document.getElementById('toggleIcon'); const label = document.getElementById('toggleLabel');
content.classList.toggle('show'); icon.classList.toggle('rotated'); label.textContent = content.classList.contains('show') ? 'إخفاء' : 'إظهار';
localStorage.setItem('guidelinesState', content.classList.contains('show') ? 'open' : 'closed'); }
const header = document.getElementById('guidelines-header'); const content = document.getElementById('guidelinesContent'); const icon = document.getElementById('toggleIcon'); const label = document.getElementById('toggleLabel');
localStorage.setItem('guidelinesState', 'closed'); content.classList.remove('show'); icon.classList.remove('rotated'); label.textContent = 'إظهار';
const savedState = localStorage.getItem('guidelinesState'); if (savedState === 'open') { content.classList.add('show'); icon.classList.add('rotated'); label.textContent = 'إخفاء'; }
header.addEventListener('click', toggleGuidelines); }); // Search functionality const searchBox = document.getElementById('searchBox'); const searchResults = document.getElementById('searchResults');
searchBox.addEventListener('input', () => { const searchTerm = searchBox.value.trim(); const poemLines = document.querySelectorAll('.poem-table td:not(:first-child)'); let resultsHtml = ''; let matchCount = 0;
if (searchTerm.length > 0) { poemLines.forEach((line, index) => { const text = line.textContent; if (text.includes(searchTerm)) { matchCount++; const highlightedText = text.replace( new RegExp(searchTerm, 'g'), `${searchTerm}` ); resultsHtml += `
`; } });
if (matchCount > 0) { searchResults.innerHTML = `
${resultsHtml}
`;
searchResults.style.display = 'block';
} else {
searchResults.innerHTML = 'لا توجد نتائج';
searchResults.style.display = 'block';
}
} else {
searchResults.style.display = 'none';
}
});